Zbliża się okres sadzenia ziemniaków. Aby się do niego przygotować należy wczesną wiosną rozpocząć użyźnianie gleby i wykorzystać kwasy humusowe. Prawidłowe stosowanie kwasów humusowych (huminowych) ma kluczowe znaczenie w uprawie ziemniaków, znacząco wpływając na jakość i ilość plonów bulw.

Kiedy sadzimy ziemniaki

Sadzenie ziemniaków rozpoczyna się w drugiej połowie kwietnia, ponieważ ziemniaki są wyjątkowo wrażliwe na niską temperaturę. Ziemniak to roślina o stosunkowo dużym zapotrzebowaniu na makroskładniki. Dlatego warto już wcześniej zadbać o zasobność gleby w odpowiednie substancje, takie jak azot, fosfor i potas. Właściwe nawożenie jest szczególnie istotne na terenach wyjałowionych oraz w czasach suszy. Dane wskazują, że w Polsce sytuacja upraw ziemniaka jest zła.

Rok 2019 okazał się słaby pod względem plonów. W stosunku do 2018 roku zanotowano spadek plonu o 15% – nawet mimo zwiększenia powierzchni upraw o 3%. Wina za ten spadek przypisywana jest suszy oraz ocieplającemu się klimatowi, ziemniak jest bowiem wrażliwy na deficyty wody. Wiele wskazuje na to, że podobna sytuacja to nie anomalia i zapewne będzie się powtarzać w kolejnych latach. Do niesprzyjających warunków pogodowych trzeba dodać fakt, że jakość gleby w wielu rejonach Polski pozostawia sporo do życzenia. Szacuje się , że nawet do 70% wszystkich gruntów rolnych stanowią gleby ubogie w próchnicę. Sprawia to, że uprawa ziemniaka w Polsce jest trudna i kosztowna.

Zadbaj o wodę w glebie – pomogą kwasy humusowe

W celu uzyskania wysokiej jakości plonów ziemniaka w okresach wysokich temperatur i deficytów wodnych powinno się przede wszystkim zadbać o odpowiednią pojemność wodną gleby. Substancjami, które polepszają retencję wodną w glebach są kwasy humusowe, naturalnie występujące w próchnicy gleb. Kwasy humusowe wpływają na efektywność gromadzenia wody pochodzącej z opadów atmosferycznych, a także na zatrzymywanie wody w glebie, zmniejszając odparowywanie.

Badania wykazały, że stosowanie nawozów zawierających kwasy humusowe ma pozytywny wpływ na chemiczne, biologiczne i fizyczne właściwości oraz gospodarkę wodną gleby. Więcej wody w glebie oznacza, że ziemniak będzie sprawniej i łatwiej pobierał z niej makroelementy, w tym najważniejszy azot. Azot ma największe znaczenie dla potencjału plonotwórczego bulw. Wpływa on także na jakość oraz skład chemiczny bulw, między innymi zwiększając zawartość białka. Niestety, azot jest pierwiastkiem ruchliwym, łatwo wypłukiwanym do głębszych warstw gleby, a przez to stosunkowo trudno przyswajalnym.

Ponownie z pomocą mogą przyjść kwasy humusowe, które mają duży wpływ na strukturę systemu korzeniowego, przyczyniając się do jego wzmocnienia. Dzięki temu roślina może dotrzeć do głębszych warstw gleby, bogatszych w wodę i substancje odżywcze. Kwasy humusowe nie tylko wspierają wzrost masy korzeni roślin, ale także można łączyć je z azotem w celu zwiększenia efektywności nawozów i plonów.  Dlatego warto rozważyć zastąpienie części tradycyjnych nawozów takimi, które zawierają kwasy humusowe. Zmniejszy to także ryzyko przenawożenia ziemniaków azotem, co mogłoby spowodować zarażenie uprawy parchem oraz zmniejszyć odporność ziemniaka na uszkodzenia.

Synergia efektu kwasów humusowych i azotu

Wyniki badań pokazują, że stosowanie samego azotu nie ma tak korzystnego wpływu na średnicę, powierzchnię oraz objętość korzeni jak synergiczne wykorzystanie azotu i kwasów humusowych. Zabiegi nawozowe samymi kwasami humusowymi, samym azotem oraz połączeniem kwasów i azotu istotnie zwiększają plon ziemniaków odpowiednio o 5,52%, 6,88% i 21,46% (średnia z dwóch lat). Wyraźnie widać ogromny wzrost potencjału plonotwórczego wynikający z zastąpienia części nawozów azotowych kwasami humusowymi. Nie do przecenienia jest także pozytywny efekt kwasów humusowych na zwiększenie odporności roślin na warunki stresowe, takie jak susza. Jest to szczególnie ważne w kontekście zachodzących zmian klimatycznych. Może okazać się pomocne w tym, aby sytuacja taka jak w roku 2019 już się nie powtórzyła.